A) İLK YARDIM
NEDİR?
Herhangi bir kaza yada yaşamı tehlikeye
düşüren durumda,sağlık görevlilerinin yardımı
sağlanıncaya kadar,hayatın kurtarılması ya da
durumun daha kötüye gitmesini önlemek
amacıyla,ilaçsız olarak yapılan uygulamalara
ilkyardım denir.
İLK YARDIM
UYGULAMASINDA KESİNLİKLE İLAÇ KULLANILMAZ.
B) İLK
YARDIMDA AMAÇ NEDİR?
1.Yaşamı koruma ve sürdürülmesini
sağlama
2.Durumun kötüleşmesini engelleme
3.İyileşmesini kolaylaştırma
C) İLKYARDIMCININ ÖZELLİKLERİ VE
SORUMLULUKLARI NEDİR?
1.Sakin ve telaşsız olmalı.
2.Hastayı sakinleştirmeli.
3.Çevreyi değerlendirip süren bir
tehlike olup olmadığını belirlemeli.
4.Kendi can güvenliğini tehlikeye
atmamalı.
5.Çevredeki kişileri,sağlık
kuruluşları,itfaiye ve güvenliğe haber
vermeleri için organize etmeli.
6.Hastanın durumunu değerlendirerek
uygun ilk yardıma başlamalı.
7.Hastanın sağlık kuruluşuna bir an
önce ulaşmasını sağlamalı.
D) İLK
YARDIMIN ABC'Sİ NEDİR?
A.Soluk yolunun açılması.
B.Solunumun düzeltilmesi.
C.Dolaşımın etkinliğini sağlama.
E) SOLUK
YOLU NASIL AÇILIR?
1.Ağızda toz toprak,kırık takma diş ve
yabancı cisimler varsa çıkarılır.
2.Bilinci kapalı kişilerde dil arkaya
düşüp havayolunu tıkayabilir.Bu durumda baş
geriye itilip çene yukarı kaldırılarak soluk
yolu açılır.
F) SOLUNUM YOLU NASIL DÜZELTİLİR?(YAPAY SOLUNUM)
Solunumu duran kişiye derhal yapay solunum
uygulanmalıdır.
1.Hasta sert bir zemine yatırılır.
2.Ağız içi temizlenerek varsa yabancı
cisimler çıkarılır.
3.Çenesi yukarı kaldırılarak baş hafifçe
arkaya itilir.
4.Ağızdan ağıza solunum yapılacaksa burun
kapatılır.Burundan solunum yapılacaksa ağız
kapatılır.
5.Derin bir soluk alınıp,solunum
yaptırılacak kişinin ağzına (yada burnuna) ağız
yerleştirlir.
6.Hastanın göğsünün kabarmasına yetecek
şiddette soluk verilir.
G) DOLAŞIMIN ETKİNLİĞİ NASIL SAĞLANIR?(KALP
MESAJI)
1.Kalp durmuşsa hemen kalp mesajına
başlanır.
2.Hasta sert bir zemine yatırılır ve bir
yanına diz çökülür.
YARA İÇİNDEKİ YABANCI
CİSİM,KEMİK,PARÇASI VS. ÇIKARILMAMALIDIR.
3.Göğüs kemiğinin(iman tahtası)üçte bir
alt ucuna bir elin ayası sıkıca
yerleştirilir,diğer elin ayası bunun üstüne
konur.Parmaklar hastaya temas etmemelidir.
4. Kollar dik tutularak (Bilek ve
dirsekler bükülmeden)sabit ve ritmik bir şekilde
göğüse 4-5 cm bastırılır.
5. Arada nabız kontrol edilerek dakikada
60 kez olmak üzere dolaşım başlayıncaya kadar
devam edilir.
H) BAYILMALARDA UYGULANACAK İLKYARDIM KURALLARI
1.Elbiseleri boyundan,göğüsten ve
karından gevşetilir.
2.Hastanın beynine kan gitmesini sağlamak
için düz bir yerde sırtüstü yatırılarak,ayakları
yukarı kaldırılır ve sonrada şok pozisyonunda
bekletilir. Kesinlikle başının altına yastık
konmaz.
3.Hastaya uyarıcı kokular koklatılır.
(Amonyak vb.)
4.Hastanın zorlanmaksızın kendine gelmesi
beklenir.
5.Kendine geldiğinde su, çay gibi
içecekler azar azar verilmelidir.
I)
GÖĞÜS YARALANMALARINDA İLKYARDIM
1.Yaralı,yarı oturur duruma getirilir
2.Havanın akciğerler dolmasına engel
olmak için açık olan yara yerine temiz bir bez
kapatıp basınç yapmadan sarılır
3.Kazazedenin ısı kaybı önlenir.
J)
KARIN YARALANMALARINDA İLKYARDIM
1.Hastaya ağızdan yiyecek içecek
verilmez.
2.Yaralı başı hafif yüksek, dizlernin
altına rulo edilmiş bir battaniye konularak sırt
üstü yatırılır
3.Herhangi bir organ dışarı çıkmış ise
asla el sürülmez.Genişbir gaz bezi varsa serum
fizyolojik ile ıslatılarak basınç yapmadan
organların üzerine örtülür.
4.Yaralı zaman geçirmeden sevkedilir..
K)
EGZOS ZEHİRMELERİNDE İLKYARDIM
1.Hasta derhal temiz havaya çıkarılır.
2.Şuuru tam kapalı olmayanlar temiz
havada derin solunum yaptırılır.
3.Şuuru kapalı veya solunum yapmakta
güçlük çeken hastalara suni solunum tatbik
edilir.
4.Beden ısısının düşmesini engellemek
için üstü örtülür.
5.Hasta en seri şekilde sağlık merkezine
gönderilir.
L) SİNDİRİM YOLU İLE OLAN ZEHİRMELERİNDE
İLKYARDIM
1.Zehrin sulanması ve emilimin
yavaşlaması için hastalara;süt,yumurta
akı,nişasta solisyonlu su içirilir
2.Kusmasına yardım edilir.
3.Asitle olan zehirlenmelerde,hasta
hiçbir zaman kusmaya zorlanmaz.Su ve süt yumurta
akı karıştırılarak içirilir.
4.Alkali ile olan zehirlenmelerde:1/4
oranında sirke ile hazırlanmış 500ml. su veya
limon suyu içirilir.
M) KANAMALARDA İLK YARDIM NASIL YAPILIR?
1.Kanayan uzuv(kol,bacak vs.)yükseltilir.
2.Yara üzerine temiz gazlıbez,mendil veya
çamaşır parçası konur ve sıkıca bastırılır.
3.Kanama durmazsa kanayan yerin 5 cm
yukarı kısmına bandaj uygulanır.
N) BURUN KANAMASINDA İLK YARDIM NASIL YAPILIR?
1.Burnu kanayan kişinin başı hafifçe öne
eğilir.
2.Hasta burun üzerine basınç yapar
3.Bu sırada ağızdan soluk alıp verir ve
asla sümkürmez.
BURUN KANAMASINDA
HASTANIN BAŞI GERİYE DOĞRU KALDIRILMAZ.
O) ELEKTİRİK ÇARPMALARINDA İLK YARDIM NASIL
YAPILIR?
1.Önce ilk yardımcı kendi güvenliğini
sağlar.
2.Elektrik akımının yaralı ile teması
kesilir.Bu yapılmadan önce yaralıya dokunulmaz
3.Kuru tahta parçası ve lastik gibi
elektrik geçirmeyen maddelerle hasta çekilerek
veya kablo itilerek akımdan kurtarılır.
4.Solunum durmuşsa yapay solunuma,kalp
durmuşsa kalp mesajına başlanır.
5.Yanık varsa soğuk su ile yıkanır.
P) KIRIKLARDA İLK YARDIM NASIL YAPILIR?
1.Hasta sarsılmaz ve hareket ettirilmez.
2. Kanama varsa durdurulur.
3. Hasta taşınmadan önce kırık bölgesi
hareketsiz hale getirilir.(Bunun için tahta gibi
sert cisimler kullanılabilir.)
4.Açık kırık varsa(kırık uçları
görülüyorsa)kırık kemik parçalarına kesinlikle
dokunulmaz ve bunlar yerleştirilmeye
çalışılmaz.Yara üzerine temiz bir gazlıbez
kapatılır.
R) YANIKLARDA İLK YARDIM NASIL YAPILIR?
1.Soğuk musluk suyu ile ağrı azaltılır.
2.Hastanın takıları çıkartılır.(Daha
sonra oluşabilecek şişler nedeniyle çıkarmak
zorlaşabilir.)
3.Oluşan kabarcıklar patlatılmaz.
4.Yanan kısımların üzeri temiz gazlıbezle
kapatılır hiçbir şey sürülmez.
5.Hastanın bilinci yerinde ise bol su
içirilir.
YANIK YÜZEYİNE DİŞ
MACUNU,SALÇA,YOĞURT GİBİ MADDELER KESİNLİKLE
SÜRÜLMEMELİDİR.
S) YARALANMALARDA İLK YARDIM NASIL YAPILIR?
1.Kanama varsa kontrol edilir.
2.Yaranın kirlenmesi önlenir.
3.Varsa kopan parça korunur.(Islak bir
gazlı beze sarılıp bir naylon torbaya konulur,bu
torba da içi buz dolu başka bir torbaya
konulur.)
|